Menu

Van tomaten naar aubergines

Wist je dat de aubergine oorspronkelijk uit Myanmar komt en door de Arabieren in de middeleeuwen werd geïntroduceerd in de Spaanse streek Andalusië? Van daaruit veroverde de vrucht vanaf midden vijftiende eeuw de rest van Europa. Al is veroveren misschien niet het juiste woord. “In de Vlaamse huishoudens staat de groente nog niet zo vaak op het menu, terwijl je er net heel veel gerechten mee kan klaarmaken”, zeggen Jurgen en Nancy Franco-Verstegen. Ze baten in het West-Vlaamse Jabbeke een auberginebedrijf uit.

Jurgen en Nancy zijn de tweede generatie op dit tuinbouwbedrijf in Jabbeke, in de buurt van Brugge. Jurgens vader startte in 1971 met het telen van tomaten en sla in serres. “Dat was de klassieke combinatie van tomaten in de zomer en sla in de winter. Stelselmatig werd het bedrijf uitgebreid. Eind jaren 80 zijn we overgeschakeld naar hydrocultuur voor tomaten. Op die manier konden we eenvoudig samen met het water de nodige voedingsstoffen geven. In 1991 was de teeltoppervlakte al 35.000 m2 groot. In 2004 hebben we de serres vernieuwd. Dat waren toen nog aparte afdelingen, waarvan we een geheel maakten. Het glazen plafond werd verhoogd tot 5 meter. In 2009 plaatsten we een wkk-installatie en werd de serre voorzien van een energiescherm waarmee ’s winters het klimaat in de serre geregeld kan worden. In dat jaar gebeurde ook de overschakeling naar een geheel nieuwe teelt, de aubergines.”

Tijdelijke teelt

Dat was het gevolg van een besmetting met de bacterie clavibacter in de tomaten. “We hadden toen de keuze tussen alles grondig opkuisen ofwel voor enkele jaren overschakelen naar een andere teelt zoals bijvoorbeeld paprika.” Ondanks dat Jurgen en Nancy eerst geneigd waren om de tomaten om te ruilen voor paprika’s, een groente die ze eerder ook al teelden, werden de minder bekende aubergines. “Het was een voorlichter die ons voorstelde om voor aubergines te gaan. Hij heeft ons zeer goed bijgestaan. Het is ook een hele omzwaai. Omschakelen doe je niet van de ene dag op de andere. We hadden bijvoorbeeld nog maar net een nieuwe sorteerlijn voor tomaten in gebruik. Toch sprongen we in het diepe. Je begint met iets nieuws, kent vrijwel niets van de teelt en moet toch meteen zwemmen. We hebben heel wat auberginebedrijven bezocht en kregen veel hulp van onze teeltbegeleider, een vroegere auberginekweker. De overschakeling is zeer goed meegevallen. Gelukkig waren onze serres ook al hoog genoeg om aubergines te kunnen telen, alhoewel een hoogte van zes meter beter zou zijn.”

Hoewel de aubergines eigenlijk bedoeld waren als tijdelijke teelt, beslisten Jurgen en Nancy al snel om definitief aubergines te gaan telen. “We telen het jaar rond aubergines. We starten de teelt op in december en gaan door tot november het jaar nadien. In de maand die overblijft ruimen we de serres op en worden nieuw plantgoed aangeplant. Een aubergineplant is ongeveer 20 cm groot als het in de kas komt. Na zes tot zeven weken heb je de eerste oogstbare vruchten. We werken met een vaste arbeidskracht en een wisselend aantal seizoenarbeiders. De seizoenwerknemers verblijven op het bedrijf.” De aubergines worden op een biologische manier geteeld. Er komen geen sproeistoffen aan te pas en nuttige insecten zorgen ervoor dat schadelijke soortgenoten verjaagd worden. Voor de bestuiving worden hommels en bijen uitgezet.

Zelf aan de slag met aubergines

“We merken dat Vlamingen de aubergine nog niet zo goed kennen. De vrucht wordt ook maar weinig gebruikt in de keuken. Bij andere culturen staan aubergines heel vaak op het menu. Ook wij aten vroeger vrijwel nooit aubergines, maar wat je teelt eet je ook. Hier ligt hij dan ook geregeld op ons bord. We hebben al heel wat manieren geprobeerd: op de barbecue, in de oven met gehakt, met geitenkaas of scampi’s of als auberginekaviaar (een soort tapenade). Het is nog nooit tegengevallen. Het is wel belangrijk dat je goed bij kruidt.